Home > Banken, Europese schuldencrisis > De “historische” stapjes van de ECB

De “historische” stapjes van de ECB

“Historische stappen” noemt het Financiële Dagblad (6 juni) het monetaire verruimingspakket waartoe de ECB donderdag heeft besloten. Dat is een erg overdreven kwalificatie. De nieuwe maatregelen maken gebruik van dezelfde twee instrumenten die de ECB al gedurende de gehele crisis gebruikt: renteverlagingen en leningen aan banken. Het nieuwe zit hem in de negatieve rente op de depositofaciliteit en het feit dat de bankleningen gericht zijn op de stimulering van de kredietverlening aan het bedrijfsleven (targeted LTRO’s). Maar beide noviteiten zijn waarschijnlijk geen “game changers” in de strijd tegen deflatie en stagnatie en verdienen dan ook geen hyperbolische reactie in de pers. Het opkoopprogramma voor MKB-leningen is “in voorbereiding” en tel ik daarom nog even niet mee.

Om met de negatieve rente te beginnen, twee jaar geleden (mei 2012) stond er € 760 miljard op de depositofaciliteit van de ECB. Afgelopen maand stond er nog € 39 miljard op. Deze cijfers geven wel aan dat de importantie hiervan sterk is afgenomen. Dan de targeted LTRO’s van € 400 miljard (een veel kleiner bedrag dan de oorspronkelijke LTRO’s ruim twee jaar geleden). Op zich is het een goede zaak dat deze leningen alleen mogen worden gebruikt om de kredietverlening aan het bedrijfsleven aan te jagen. Dit voorkomt dat banken de middelen gebruiken om hun blootstelling aan staatsschuld nog verder te verhogen. Maar het is de vraag of het extra geld zal worden gebruikt. De Europese banken werken nog steeds aan hun balansherstel en proberen aan de hogere kapitaaleisen te voldoen. En het Europese bedrijfsleven is nog zwak. Balansverlenging met risicovolle bedrijfskredieten zal niet hoog op de prioriteitenlijst van bankbestuurders staan.

Twee jaar geleden waren de LTRO’s effectief in het stutten van het bankwezen en het ondersteunen van de perifere obligatiemarkten (waarbij de banken het vuile werk voor de ECB mochten opknappen). Maar de doelstelling van de TLTRO’s is veel ambitieuzer: de ECB wil hiermee de economische groei een impuls geven. Daarbij vertrouwt ze op de medewerking van een bankwezen dat nog niet is hersteld. Dat is een grote gok.

Het zou pas echt een historische stap zijn geweest als de ECB donderdag op grote schaal was gaan interveniëren in de obligatiemarkten. De casus voor kwantitatieve verruiming (QE) is sterk. Ondanks de zwakke economie wordt het eurogebied geplaagd door een te sterke euro. In de VS heeft QE de dollar verzwakt. Nu QE in de VS wordt afgebouwd, mag je verwachten dat een krachtige kwantitatieve verruiming door de ECB de euro substantieel kan verzwakken. Daarmee wordt de internationale concurrentiepositie van het Europese bedrijfsleven versterkt. Via stijgende importprijzen kan zo ook het gevaar van deflatie worden bestreden.

Historisch was de uitspraak van Draghi om “whatever it takes” te doen om de euro te redden. Historisch zou ook het doorbreken van het Europese taboe op kwantitatieve verruiming met staatsobligaties zijn. Wat we donderdag hebben gezien waren slechts twee nieuwe stapjes op gebaande paden.

Advertenties
  1. Nog geen reacties
  1. No trackbacks yet.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s