Home > Banken, Uncategorized > De Icesave-uitspraak en het Nederlandse DGS

De Icesave-uitspraak en het Nederlandse DGS

Afgelopen maandag heeft het EFTA-Hof uitspraak gedaan in de Icesave zaak. Het is een lang vonnis, waarin IJsland op alle punten gelijk krijgt. Kernpunt is dat de IJslandse belastingbetaler niet aansprakelijk kan worden gesteld voor het falen van het depositogarantiestelsel tijdens een systeemcrisis. Los van de juridische merites doet de uitspraak me deugd. Ik heb het altijd buiten proportie gevonden om een kleine groep IJslandse burgers slachtoffer te laten worden van de blunders van banken en toezichthouders en van de weeffouten in de regulering van en het toezicht op Europese banken. Wat mij wel verbaasd is dat ons Ministerie van Financiën heeft laten weten deze uitspraak te betreuren. Als het over het Nederlandse DGS gaat huldigt onze minister namelijk precies hetzelfde standpunt als zijn IJslandse collega: de kosten voor het DGS komen ten laste van de banken, niet ten laste van de schatkist (zie deze brief, p. 5)

Hoe zou het nu in Nederland gaan, als één van de grootbanken met veel buitenlands spaargeld op de balans zou omvallen? Volgens de Wft schiet DNB als uitvoerder van het DGS de compensatie aan de spaarders voor (dus ook aan de spaarders bij de buitenlandse bijkantoren). Vervolgens probeert DNB de kosten op de boedel van de omgevallen bank te verhalen. Als dat niet helemaal lukt, worden de overgebleven banken aangeslagen. De wet specificeert niet wat er gebeurt als de boedel tekort schiet en de overige banken eveneens betalingsonmachtig zijn. Dit betekent dat DNB (en daarmee de Nederlandse overheid) als voorschotgever risico loopt.

Het is dus zaak dit risico zoveel mogelijk te beperken door ervoor te zorgen dat de boedel van de omgevallen bank het spaargeld dekt. De eerste verdedigingslinie wordt natuurlijk gevormd door de kapitaalbuffer. Zoals de discussie rond SNS laat zien komen vervolgens de (achtergestelde) obligatiehouders in beeld. Het ligt voor de hand dat in geval van nood ook de obligatiehouders verlies leiden. De expliciete garanties aan spaarders hebben immers voorrang boven de impliciete garanties waar obligatiehouders en kredietbeoordelaars tot nu toe vanuit zijn gegaan. Met de nieuwe interventiewet kan de obligatiehouder worden aangeslagen en is het DGS beter beschermd. De logische implicatie is dat obligatiehouders een passende risicopremie eisen en dat kredietbeoordelaars niet langer uitgaan van impliciete overheidssteun bij de bepaling van de rating. De opmerking hierover van Fitch vorige week was volgens mij overigens eerder een door een journalist uitgelokte logische constatering dan een door Fitch zelf geïnitieerde waarschuwing.

Maar dit alles willen de banken natuurlijk niet. Het is veel leuker om te spelen met gegarandeerde en goedkope financiering dan verantwoording af te leggen aan kritische obligatiehouders. Mijn verwachting is dan ook dat onze banken nog meer dan nu al het geval is op zoek zullen gaan naar goedkoop buitenlands internetspaargeld ter vervanging van dure unsecured obligaties. Voor de geloofwaardigheid van het DGS is dit een slechte zaak, omdat er dan bij een afwikkeling meer gegarandeerd spaargeld staat tegenover dezelfde boedel. Hoe meer onze grootbanken obligaties vervangen door buitenlands spaargeld, het groter de kans dat de boedel tekort schiet en de kosten komen te liggen bij andere banken of bij de overheid. Zou DNB dit doorhebben? Ik geloof het niet, want tot nu toe legt DNB geen beperkingen op aan het vergaren van buitenlands spaargeld door onze grootbanken.

Tot slot een kanttekening bij het redactioneel commentaar in het NRC van gisteren. Het NRC stelt dat Nederland met de wijziging van het DGS in een ex-ante fonds op de goede weg is. Dat klopt, maar het NRC vergeet erbij te vermelden dat in het huidige tempo van fondsvorming deze weg zeer lang is. Het kan tientallen jaren duren voordat het fonds voldoende vulling heeft om een deconfiture van een grootbank te bekostigen. In de tussenliggende tijd moeten kapitaalbuffers en obligatiehouders bescherming bieden aan het DGS. Dan helpt het als de hoeveelheid gegarandeerd spaargeld beperkt wordt tot wat we nodig hebben voor de binnenlandse economie. Verbieden dus, die opportunistische jacht van banken op goedkoop, gegarandeerd buitenlands spaargeld.

Advertenties
Categorieën:Banken, Uncategorized
  1. 31 januari 2013 om 12:08 pm

    Hoi Ivo, helder als altijd! Eerlijk data rapporteren en stoppen met marketing van structured products die klanten niet begrijpen, kortom: back to the 80s. Goed dat EUR zelf het goede voorbeeld geeft in regels (scientific integrity pledge), nu nog in de (uitvoering van) sancties!

  1. No trackbacks yet.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s