Home > Banken, Uncategorized > Het VNO-NCW moet geen bankenlobby doen

Het VNO-NCW moet geen bankenlobby doen

Nu het VNO-NCW met de publicatie van het KPMG rapport “Stapeling regelgeving” de lobbytaken van de NVB lijkt te hebben overgenomen, kan de sector alvast een kleine kostenbesparing inboeken door de NVB op te heffen (apparaatskosten € 14 miljoen per jaar volgens het FD).

Het KMPG rapport past in een lijn van eerder onderzoek waaruit zou moeten blijken dat de lawine van overheidsmaatregelen richting het bankwezen een bedreiging vormt voor de kredietverlening aan Nederlandse bedrijven. De hoeveelheid regelgeving waarmee banken te maken hebben gekregen sinds de kredietcrisis is inderdaad duizelingwekkend. Als dit rapport helpt om tot een fundamentele herbezinning van het gedegenereerde Basel III toezichtraamwerk te komen, iets waar ook prominente toezichthouders als Andrew Haldane van de Bank of England eerder toe opriepen, dan is dat een goede zaak. Maar om deze gestapelde regelgeving rechtstreeks te vertalen in een “horror-scenario” voor Nederlandse bedrijven en gezinnen is erg kort door de bocht.

Het probleem met al dit soort studies is dat banken onvoldoende nadenken over veranderingen in hun bedrijfsmodel en kostenstructuur die het doorberekenen van de kosten van de overheidsmaatregelen aan de klant kunnen beperken. Het zit in hun genen om alles bij het oude te laten. Ik denk dat de banken meer kunnen doen dan alleen maar klagen, zowel aan hun balans als aan de kostenkant.

Balans

KPMG begint met het schetsen van een traditioneel beeld van een bank:

De kernfunctie van banken is het aantrekken van gelden van particulieren en bedrijven en het weer uitlenen daarvan in de vorm van kredieten. (p.7)

Maar dit beeld contrasteert sterk met de balansopstelling van de zes grootste Nederlandse banken, gepresenteerd in hetzelfde rapport (p. 17). Van het balanstotaal van € 2246 miljard bestaat slechts circa 10% (€ 256 miljard) uit leningen aan binnenlandse bedrijven. Het bedrag aan hypotheken is hoger (€ 487 miljard), maar de grootste post bestaat uit overige activa (€ 913 miljard, vnl securities). Jammer dat KPMG niet de logische conclusie trekt dat het grootste deel van de balans blijkbaar niet bijdraagt aan de kernfunctie van de banken.

Van die € 256 miljard aan bedrijfsleningen bestaat overigens ook nog eens € 80 miljard uit leningen aan vastgoedbedrijven, waarvan je je moet afvragen of die gegeven het speculatieve karakter wel met gegarandeerd spaargeld moeten worden gefinancierd. Blijft over 7,8% van het balanstotaal dat uitstaat aan binnenlandse bedrijfsleningen exclusief vastgoed. Banken zouden toch in staat moeten worden geacht om dit stuk te ontzien bij hun toekomstige balanskrimp. Het lijkt in ieder geval sterk overdreven om horrorscenario’s af te roepen over zo’n gering deel van je balans.

Dan de hypotheken. Het aanhoudende geklaag dat hypotheken niet gefinancierd kunnen worden met spaargeld is ongelofelijk hypocriet. De omvang van de hypotheekportefeuille had veel lager kunnen zijn als de banken geen fiscaal vriendelijke hypotheken hadden uitgevonden. Een “self-inflicted wound” dus. De marsroute op dit dossier is ook duidelijk: stimuleer hypotheeknemers om af te lossen en werk toe naar betere Loan-To-Value ratio’s, zodat de hypotheken gemakkelijker kunnen worden gebruikt in covered bonds of securisaties.

Kortom, voor banken blijft de uitdaging om hun balans beter in lijn te brengen met hun kernfunctie. Ik begrijp dat Basel III hier in de weg kan zitten, bv met doorgeschoten liquiditeitsregels, maar dan zou de bankenlobby zich specifiek hier op moeten richten.

Kosten

Voor een consultant als KPMG is het rapport uitermate zwak op het onderdeel kostenbesparingen. KPMG gaat uit van een maximale operationele kostenbesparing van 5%. Dat lijkt mij een zeer bescheiden inschatting, gezien het feit dat de salarissen in de financiële sector circa 20% boven marktconform niveau liggen. Een stevige HRM consultant had hier met goede benchmarking veel meer besparingen uit kunnen persen.

VNO-NCW

Blijft bij mij de vraag waarom het VNO-NCW zich met dit rapport zo voor het karretje van de grootbanken laat spannen. Is dit ook in het belang van haar eigen achterban? Hooguit gedeeltelijk, voor zover het rapport de kosten van Basel III aan de kaak stelt. Lagere toezichtkosten door een eenvoudiger raamwerk kunnen inderdaad ook ten goede komen aan de bankconsument.

Maar voor de achterban van VNO-NCW is het veel belangrijker dat banken hun kernfunctie serieus nemen en dat ook in hun balans tot uitdrukking brengen. Dus minder beleggen in securities en minder energie steken in buitenlandse avonturen. Bedrijven en particulieren hebben ook baat bij verregaande personele kostenbesparingen en veel scherpere banktarieven, iets wat in het rapport volkomen wordt genegeerd (zie de tabel op p. 15, waarin dit element opvallend genoeg ontbreekt bij de verwachtingen van belanghebbenden). Op dit punt hebben VNO-NCW en KPMG zich helaas laten inpakken door de banken.

Om belangenconflicten te voorkomen kan het VNO-NCW de bankenlobby misschien toch maar beter overlaten aan de NVB. Jammer van die € 14 miljoen.

Advertenties
Categorieën:Banken, Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s