Home > Uncategorized > Compensatorische toetsing kent alleen maar voordelen

Compensatorische toetsing kent alleen maar voordelen

UPDATE: zie ook een opiniebijdrage met Wouter van den Brink op vk.nl

“Vijven, en toch een UvA diploma”, bericht de Volkskrant vandaag op hijgerige toon. Wat is er aan de hand? Niet zoveel. De faculteit der geesteswetenschappen van de Universiteit van Amsterdam wil studenten toestaan om in het eerste jaar vijven te compenseren. Dat is niets nieuws. Compensatorische toetsing in het hoger onderwijs is zo oud als de weg naar Rome.

De ophef in de Volkskrant laat echter zien dat compensatorische toetsing nog steeds controversieel is. Behalve onder onderwijskundigen, waar ik alleen maar voorstanders ken. In diverse recente instellingsrapporten ter verbetering van het studiesucces (van onder meer de VU, de UvA en Leiden) wordt compensatorische toetsing dan ook genoemd als één van de maatregelen ter bevordering van studiesucces.

De meeste examenregelingen in het hoger onderwijs kennen nog een traditionele conjunctieve regeling, waarbij studenten verplicht zijn om alle onderwijsonderdelen met een voldoende af te sluiten. Hiertegenover staat de compensatorische regeling, waarbij studenten goede resultaten bij het ene onderdeel gebruiken als compensatie voor een onvoldoende bij een ander onderdeel. In beide regelingen wordt een extra inspanning gevraagd van de student die een onvoldoende haalt (respectievelijk een betere herkansing of een betere prestatie op een ander vak).

Het belangrijkste psychometrische argument voor compensatie is dat een tentamen altijd een zekere mate van onnauwkeurigheid kent. Vanwege meetfouten zullen sommige studenten een tentamen moeten overdoen, zelfs als ze de stof in voldoende mate beheersen. De verwachte studievertraging stijgt wanneer studenten voor een groot aantal afzonderlijke tentamens een voldoende dienen te halen. Een clustergemiddelde, zoals voorgesteld aan de UvA, verhoogt dan de betrouwbaarheid.

Een ander belangrijk voordeel is dat het beroep op herkansingen kan worden teruggebracht. In de loop der tijd zijn studenten de herkansingsronde steeds meer gaan zien als een extra tentamenronde, in plaats van als een noodvoorziening. Hierdoor is de urgentie om vanaf de start van de studie een goed resultaat neer te zetten verslapt. De invoering van compensatie stelt opleidingen in staat om de herkansing terug te brengen tot een noodvoorziening. Met beperkte herkansingsmogelijkheden zal de student minder geneigd zijn de studieinspanning uit te stellen.

Tegenover deze voordelen staat een vage angst voor kwaliteitsverlies. In de literatuur is hiervoor geen bewijs. Volgens Cohen Schotanus (1995) is er bij de opleiding geneeskunde aan de RUG geen standaard moeilijk vak dat vaak wordt gecompenseerd. Zij concludeert dan ook dat de angst dat compensatie ten koste gaat van belangrijke vakken ongegrond is. Voor de Erasmus School of Economics concluderen Arnold en Van den Brink (2009) dat compensatie de selectieve functie van het eerste bachelorjaar niet aantast, maar wel de doorstroom verbetert. Compensabele studiepunten komen terecht bij studenten die ook zonder compensatie hun eerste jaar zouden hebben gehaald. In een ander artikel (Arnold, 2011) wordt getoetst of de compensatie een nadelig effect heeft op de studieprestaties in het vervolg van de studie. Dit blijkt niet het geval te zijn. Deze uitkomst ondersteunt het psychometrische argument dat een tentamen een imperfect meetinstrument is.

Er is dus geen reden om zo defensief te reageren op de door de Volkskrant veroorzaakte commotie als Frank van Vree, de decaan van de faculteit der geesteswetenschappen, doet. Een goed vormgegeven compensatieregeling is een aanwinst voor een opleiding.

Advertenties
Categorieën:Uncategorized
  1. silvesterdraaijer
    31 januari 2012 om 11:30 am

    Ivo, een zeer adequate reactie op het bericht in de VK. Ik hoop dat deze kennis goed gaat stromen.

  1. 12 juli 2013 om 6:54 pm

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s