Home > Europese schuldencrisis > Europa zal de Duitse monetaire elite niet missen

Europa zal de Duitse monetaire elite niet missen

Met het vertrek van Jürgen Stark is de richtingenstrijd binnen de ECB hopelijk over zijn hoogtepunt heen. De afwezigheid van de oude garde uit de Duitse monetaire economie (Issing, Weber en Stark) doet sommigen echter vrezen voor de monetaire stabiliteit. Mijns inziens is hier geen reden voor. Hun imago van hoeders van de monetaire stabiliteit was meer gebaseerd op perceptie dan op de realiteit.

Aan de vooravond van de eurocrisis klopte Europa zichzelf op de borst met een uitgebreide studie naar de successen en uitdagingen na tien jaar EMU (EMU at 10, European Economy, 2, 2008). De Europese Commissie schreef dat de EMU “has secured macroeconomic stability” en dat Europa een “pole of macroeconomic stability” was geworden. De auteurs zullen snel spijt hebben gekregen van hun woorden. En onlangs verdedigde Trichet zijn track record door erop te wijzen dat de ECB erin geslaagd is om de inflatie 13 jaar lang lager te houden dan in enige andere periode in de Duitse naoorlogse geschiedenis. De missie van prijsstabiliteit was goed uitgevoerd, “impeccably” zelfs.

Een lage en stabiele inflatie is een groot economisch goed en het bereiken daarvan is de primaire opdracht van een centrale bank. De ECB heeft het op dit punt ook prima gedaan. Maar macro-economische stabiliteit gaat verder dan een lage inflatie. Door de technocratische focus op consumentenprijsinflatie hebben de Europese centrale bankiers de risico’s van vermogensprijsinflatie (zeepbellen in de huizenmarkten) en van conjuncturele divergenties binnen de eurozone niet goed ingeschat.

Een goed begrip van de huidige eurocrisis vereist kennis over de periode 1999-2007, de “wittebroodsweken” van de eurozone. Onder de intellectuele leiding van Issing liet de ECB in deze periode de geldhoeveelheid groeien met gemiddeld 7 procent per jaar, een tempo dat ruim boven haar eigen referentiewaarde van 4,5 procent lag. Ook op basis van andere maatstaven (bijvoorbeeld de reële rentestanden of de Taylorregel) kan worden geconcludeerd dat het Europese monetaire beleid toen te ruim was. De perceptie van de ECB als rigide inflatiebestrijder heeft dan ook een smalle wetenschappelijke basis.

Voor het ruime monetair beleid in de beginperiode was natuurlijk een reden. In de jaren 2001–2005 kwam de economische groei in Duitsland in geen enkel jaar uit boven de 1,2 procent. Vanwege de stagnatie in de grootste economie van de eurozone ging de ECB pas na 2005 het monetair beleid voorzichtig verkrappen. Voor sommige Europese landen was het echter “too little, too late”. Zo was de negatieve Spaanse reële rente in de jaren 2003-2006 een belangrijke factor in het aanjagen van de huizenzeepbel. De ECB kende deze onevenwichtigheden, maar durfde het Duitse herstel niet in de kiem te smoren. De Duitse groei had op dat moment een hogere prioriteit dan de stabiliteit in de eurozone.

In het licht van deze voorgeschiedenis zouden de schuldenlanden op meer begrip van Duitse economen mogen rekenen. Maar dat begrip is helaas afwezig. Tekenend is een recent artikel van ex-Bundesbank president Axel Weber (Federal Reserve Bank of St Louis Review, July/August 2011), waarin hij opmerkt dat “economic heterogeneity in the euro area is a non-issue” en “a number of countries have obviously failed to meet the obligations and requirements of a currency union”. Kortom, het ligt allemaal aan de schuldenlanden. Dat het monetair beleid voor landen als Spanje en Ierland gedurende lange tijd veel te ruim was omdat de Duitse economie haperde wordt voor het gemak vergeten. Dit soort bijziende economen kan Europa missen als kiespijn.

Advertenties
  1. Nog geen reacties
  1. No trackbacks yet.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s